1884’te Almanya tarafından sömürgeleştirilen Kamerun, İngiliz ve Fransız güçler tarafından 1916’da Almanya’yı ayrılmaya zorlamış, üç yıl sonra da Kamerun bölünmüştü. Yüzde 80’i Fransızların, yüzde 20’si İngilizlerin olmuş, Fransa yönetimindeki Kamerun 1960’ta bağımsızlığını ilan etmiş, yapılan bir referandumun ardından İngiltere’nin eski sömürgesi Güney Kamerunlar Kamerun’a katılırken Kuzey Kamerunlar ise İngilizce konuşulan Nijerya’ya katılmışlardı.

Afrika kıtasının orta batı bölümünde yer alan ülkenin sınır komşularını Nijerya, Çad, Orta Afrika Cumhuriyeti, Kongo Cumhuriyeti, Gabon, Ekvator Gine’si ve 402 km’lik sahil şeridiyle Atlas Okyanusu oluşturmaktadır.

Ülkenin en büyük iktisat merkezi olan Douala limanında birleşir. Kamerun’da Nkongsamba, Douala ve Yaounde’yi birbirlerine bağlayan 839 km’lik bir demiryolu vardır. 7.573 km’lik karayolu ağı, Akdeniz-Nijer hattına bağlanmıştır.

Kamerun, ekvator ve Sudan bölgeleri arasında olması nedeniyle çok sayıda etnik grubu barındırmaktadır. Ülke yaklaşık olarak 24 milyon civarında nüfusa sahip ve Orta Afrika CFA frangını para birimi olarak kullanmaktadır. Ayrıca ülkede nüfus dengesiz biçimde dağılmıştır. En kalabalık bölgeler, kuzeybatıdadır.

Başkenti Yaoundé kenti olan ülke hala büyük bir iktidar sorunu yaşamakta ve zaman zaman ülkede güvensizliğe tanık olmaktadır. Kamerun toplamda 10 ayrı bölgeye ayrılmış konumdadır. 12 Kasım 2008 yılında yapılan yasa değişikliğiyle o güne kadar il statüsünde olan yerler bölge statüsüne dönüştürülmüştür. Bu söz konusu bölgeler kendi içerisinde 58 ilçeye, ilçeler ise 300’ün üzerinde belediyelere ayrılmış durumdadır.

Ülke’deki Din ve Dil Yapısı

Ülkede hâkim olan Hristiyan dinidir. İslamiyet, ülke içerisinde en yaygın ikinci din konumundadır. Ayrıca ülke genelinde batı ve orta Afrika dinlerine ve başka dinlere inanan bir kısım da mevcuttur. Hristiyanlığın yanı sıra yaklaşık 250 yerel din var.Hausa, Kirdi, Fulbe, Bantu, Bamilike, Ewondo, Bassa ve Beti kabilelerinin bulunduğu ülkede, yaklaşık 240 dil ve lehçe kullanılmaktadır.

Konuşulan diller bakımından üç bölgeye ayrılan Kamerun’da resmi dil İngilizce ve Fransızcadır. Fransızcanın ülke genelinde hâkim dil olduğu, Nijerya’nın güneybatı bölgesinde İngilizcenin, çoğunlukla Müslümanların yaşadığı Çad’a yakın kuzey bölgesindeyse Arapça dilinin konuşulduğu bilinmektedir. Ayrıca ülkede resmi dil ve etnik grupların dilleri dışında bu dillerin karışımı olarak ortaya çıkan kreol dillerde mevcuttur.

 

Ülke Ekonomisi 

Kamerun ekonomisi diğer Afrika ülkelerinin aksine uzun yıllar liberal ekonomi politikasını benimsemiştir. Ekonominin tarıma dayandığı başlıca tarım ürünlerinden patates ve mısır olan ülkede, tahıl, muz, kauçuk, palmiye yağı, kakao, kahve ve pamuk da üretilmektedir. En önemli yeraltı madeniyse boksittir.

Ülkede endüstri kâğıt ve kereste üzerine kuruludur. Dışarıdan ithal edilen ülkelerin başında özellikle alkol üretimindeki hammadde, gıda ürünleri, mineral ve diğer maddeler, tütün ve ulaşım araçları gelmektedir. İhracatın ise çoğunluğunu ağaç ürünleri, kakao, petrol, kahve ve yurtiçinde üretilen gıda maddeleri oluşturmaktadır.

Anglofon Krizi

250’den fazla etnik yapının bulunduğu ve hiçbir yapının çoğunluğa sahip olmadığı ülkede, kabileler arası çatışma nadiren görülmekte, ancak çatışma alanı olarak sömürge döneminden kalan, “Anglofonluk-Frankofonluk” faktörü öne çıkmaktadır. İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra Birleşmiş Milletlerin sömürgelerin bırakılması çağrısı üzerine bugünkü Kamerun’un 8 bölgesini oluşturan Fransız Kamerun’u 1960’ta bağımsızlığını elde etmişti.

İngiltere’nin hâkimiyeti altındaki Kuzey Kamerun ve Güney Kamerun’da ise referandum yapılmış, halka Nijerya’ya ya da Kamerun’a bağlanma seçeneği sunulmuş, tek başına bağımsızlık seçeneği ise tercihte yer almamıştı. Kuzey Kamerun, Nijerya’ya bağlanmayı tercih ederken, Bugünkü Kamerun’un Anglofon bölgelerini oluşturan Güney Kamerun aynı dili konuşmadığı halde Kamerun’a dâhil olmuştu.

Sonraki 55 yılda Anglofon bölgeler, İngilizce ve Fransızcanın aynı anda resmi dil olduğu ülkede uluslararası kamuoyuna yansıyan bir sorun yaşamadı. Bununla birlikte son yıllarda ülke nüfusunun yaklaşık yüzde 20’sini oluşturan Anglofonlar, Kamerun’da iş bulamamaktan, eşit şekilde temsil edilememekten, büyük çoğunluğu Kuzeybatı ve Güneybatıdan çıkarılan petrol gelirlerinden mahrum bırakılmaktan şikâyetçi.

Geçen yıl kasım ayından beri Kamerun’un Anglofon bölgeleri hükümetin, sadece Fransızca konuşup neredeyse hiç İngilizce anlamayan öğretmenleri ve hâkimleri Anglofon okullara ve mahkemelere tayin ettiğini ileri sürerek gösteriler düzenlemişti. Hükümet ise protestoları kargaşa çıkarmaya yönelik olduğunu söyleyerek bu kapsamda protestoların ülkenin başka bölgelerine de sıçramasını engellemek için internet erişimi durdurmuş ve birçok göstericiyi tutuklamıştı.

Boko Haram Sorunu

Kamerun’un bir diğer önemli problemi de ülkenin kuzeyinde faaliyet gösteren Boko Haram terör örgütü. Nijerya’dan 2014’te Çad Gölü havzasındaki Kamerun, Nijer ve Çad’a yayılma girişiminde bulunan örgüt, Kamerun’un Uzak Kuzey bölgesinde saldırılar düzenlemeye başladı. Biya yönetimi, Boko Haram ile mücadele amacıyla ülkenin kuzeyine Mayıs 2014’te 3 bin asker yerleştirdi.

Askeri mücadelenin yanı sıra bölgede aktif olan dini liderler, çoğunluğunu Müslümanların oluşturduğu Uzak Kuzey bölgesinde, halkı örgütün oluşturmak istediği din algısından uzaklaştırmak için çaba harcadı. Diğer yandan, ülkede faaliyet gösteren Türk sivil toplum kuruluşları, bölgede yaptıkları yardımlarla terör örgütünün fakir halk üzerindeki etkisini zayıflattı ve örgüte katılımların büyük ölçüde önüne geçti.

Özellikle TİKA (Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı)’nın da desteğiyle hapishanelerdeki Boko Haram mensuplarıyla yapılan iyileştirme programları, örgüte militan kaybettirdi. Kamerun ordusunun, Boko Haram ile mücadelesi kısmen başarılı olsa da, örgüt, Uzak Kuzey bölgesinde zaman zaman şiddet eylemleri gerçekleştiriyor.

Askerler’in, Sivilleri Öldürmesi 

Kamerun ordusuna mensup bazı askerlerin, Boko Haram ile en etkin mücadelenin yapıldığı 2015’te Uzak Kuzey bölgesinde sivilleri öldürdüğüne ilişkin görüntüler, temmuz ayında ortaya çıkmıştı. Görüntüler, Kamerun hükümetini uluslararası toplum önünde zor durumda bıraktı. Hükümet görüntülerdeki askerlerin Kamerun ordusuna mensup olduğunu reddetse de, sonrasında olayın mensubu olduğu belirtilen 7 asker tutuklandı.

Türkiye – Kamerun İlişkileri 

Kamerun’un başkenti Yaounde’de, 2012 yılında Türk Büyükelçiliğinin faaliyete geçmesi ve sonrasında Türk Hava Yollarının (THY) uçuşlara başlamasıyla Kamerun-Türkiye ilişkileri hareket kazandı. THY’nin Yaounde-İstanbul ve Duala-İstanbul seferleriyle iki ülke arasında hem ticari hem de kültürel ilişkiler gelişti.

Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığının (TİKA) desteğiyle Türkiye, Kamerun’da eğitim, kültür ve sosyal alanlarda birçok projeye imza attı. Başkent Yaounde’deki en büyük camiyi restore eden TİKA, aynı zamanda birçok okulda yenileme çalışmaları yapıyor, okullara eğitim araç ve gereçleri sağlıyor.

KAYNAKÇA

https://www.aa.com.tr/tr/dunya/afrikanin-yukselen-ulkesi-kamerun/870596

http://www.mfa.gov.tr/kamerun-ekonomisi.tr.mfa

Kamerun Coğrafyası Tarihi Ekonomisi

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here