Bulunduğu konumu itibariyle Irak, Mezopotamya bölgesinde dünyanın ilk önemli yerleşim merkezlerindendir. M.Ö. 7.yy’a kadar Sümer, Akad, Babil ve Asurluların elinde kalmış, sonrasında da Perslerin eline geçmiştir. İslamiyet’in doğuşu ve hızla gelişmesiyle de Müslümanlar uzun süre bölgede hakimiyet kurmuşlardır.
Irak, Osmanlı’nın çöküşünün ardından Ortadoğu’da kurulmuş olan devletlerdendir. Tarih içinde daha önceden yaşamış Irak devleti ya da halkı olmamıştır. Osmanlı dönemindeki Musul, Bağdat ve Basra eyaletlerinin bir araya gelmesiyle Irak oluşmaktadır.
Irak İşgalinin 15. Yıl Dönümü 9

IRAK NERESİDİR?

Irak ya da resmi adıyla Irak Cumhuriyeti, Batı Asya’da bir ülkedir. Konumu olarak Kuzeyinde Türkiye, güneyinde Suudi Arabistan, doğusunda İran, batısında Suriye ile komşu olmaktadır. Başkenti, en büyük şehri olan Bağdat’tır.

IRAK’IN JEOPOLİTİK KONUMU

Coğrafi özelliklerine baktığımız zaman 4 bölgeye ayrıldığını görebiliriz. Kuzey ve kuzeydoğuyu kaplayan dağlık alan, güneyinde yer alan Basra Körfezi, güney ve batısındaki çöllerle sınırlanmış bölgedir. Bir başka özelliği de Dicle Fırat nehirlerinin bu ülkeye akmasıdır.  Bu açıdan önemli bir konuma sahiptir. Geçmişte bu sebepten ötürü bölgenin hâkimiyeti için büyük savaşlar yaşanmıştır. Bu iki nehrin arasındaki topraklara Mezopotamya denmektedir. Mezopotamya’yı önemli yapan nedense, göç topraklarının üzerinde olması ve topraklarının verimli olmasıdır. Aynı zamanda burası ‘’Medeniyetler Beşiği’’ olarak da bilinir. Bu önemden ötürü birçok imparatorluk tarafından kontrol edilmiştir.
Jeopolitik merkez bulunurken ülkenin ekonomik aktivitelerine, doğal kaynaklarına, nüfusuna bakmak gerek. Bu şekilde baktığımız zaman jeopolitik merkezi Bağdat’tır diyebiliriz. Nüfus yoğunluğunun en çok Bağdat’ta olduğunu görebiliriz.

IRAK VE PETROL

Irak denince akla gelen en önemli şeydir petrol. Dünya petrol rezervleri bakımından 2.sırada yer almaktadır. Bu da Irak’ın konum önemini artıran nedendir. Aynı zamanda Irak’ın komşularına bakarsak yine petrol rezervleri bakımından zengin ülkelerdir. Suudi Arabistan, İran, Kuveyt gibi…
Irak İşgalinin 15. Yıl Dönümü 10
EKONOMİSİ
Irak petrolünün keşfine kadar bu bölge tamamen tarım bölgesiydi. Eskisi kadar olmasa da bugün de önemini korumaktadır tarım. Tahıl, tütün, meyve üretimine elverişlidir. Aynı şekilde buğday, arpa, mısır, pirinç, susam, fındık, sebzeler, meyveler yetişmektedir. Ayrıca Irak dünya hurma üretiminin %75ini karşılamaktadır. Bu da ekonomisine büyük katkı sağlayan tarım ürünüdür. Hayvancılık, balıkçılık yine ülke ekonomisine katkıdır.

İŞGAL GEREKÇELERİ VE AMAÇLARI

ABD’nin gösterdiği işgal gerekçelerine bakacak olursak; El-Kaide militanlarına destek, insan haklarının suiistimal edilmesi, ülkede antidemokratik yönetimin varlığı devreye sokulmuştur. Bundan dolayı ABD’li yöneticiler işgal sonrası demokrasinin yaygınlaştırılacağını bile söylemişlerdi. İşgal amaçlarına; Baas rejimini bitirmek, kitle imha silahlarına ulaşmak, bölgedeki terörist gruplarına tasfiye, petrol altyapısını güvenceye almak, Irak’ı Ortadoğu ülkelerine model yapmak gibi bir takım eylemler gösterilebilir.

Irak İşgalinin 15. Yıl Dönümü 11

İŞGAL DÖNEMİ

11 Eylül 2001’de İkiz Kulelere yapılan saldırı sonrasında ABD, kendisine tehdit gördüğü unsurlara karşı harekete geçme gerekçesiyle İngiltere ile birlikte ‘’teröre karşı mücadele’’ başlattıklarını açıkladı. Bu sebeple ilk olarak Afganistan’daki Taliban yönetimine karşı ‘’askeri mücadele’’ kararı alındı ve Afganistan işgal edildi. Ardından yeni hedefleri belirlendi. O da: Irak’tı.
ABD ve İngiltere öncülüğündeki koalisyon güçleri 15 yıl önce Irak’ı işgal etti. Dönemin ABD Başkanı George W. Bush, dönemin lideri Saddam Hüseyin’in kitle imha silahlarına sahip olduğunu iddia ederek Birleşmiş Milletlerden bir Konsey oluşturarak Irak’ta inceleme yapmasını istedi. Irak önce itiraz etse de, Konsey’in denetim yapmasını kabul etmek zorunda kaldı. Ama denetim sonu Konsey, hiçbir kimyasal silaha rastlamadığını açıkladı.
Fakat buna rağmen ABD, 20 Mart 2003’te Irak’ı işgal etti. 44 gün boyunca havadan ve karadan yapılan saldırılar sonucunda 3 Mayıs 2003’te dönemin ABD Başkanı George W. Bush savaşın bittiğini açıkladı. Bu süre zarfında Saddam devrildi, milyonlarca sivil yaşamını yitirdi, binlerce çocuk yetim kaldı, binlerce sivil mülteci durumuna düştü, ama o kitle imha silahları bulunamadı. Tüm bunların sonunda ABD, bölgede kitle imha silahlarının olmadığını yöneticileri tarafından kabul etti.
Irak İşgalinin 15. Yıl Dönümü 12

KAYNAKÇA

 

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here